Łagodny przerost prostaty – terapia lekami roślinnymi

Przerost prostaty jest obecnie problemem bardzo licznej grupy mężczyzn, którzy przekroczyli 50-ty rok życia. Teorii na temat powstawania tego schorzenia jest kilka, najprawdopodobniej ma to związek z andropauzą i zmianami w gospodarce hormonalnej. Istnieją jednak sposoby by zmniejszyć szanse wystąpienia tego schorzenia. Przerost prostaty nie musi być wyrokiem starszego wieku.

Najbardziej prawdopodobna hipoteza rozwoju prostaty związana jest z białkiem wiążącym hormony płciowe(SHBG). Wiąże ono testosteron i dihydrotestosteron, co jednocześnie zwiększa aktywność 5α-reduktazy.[1]

Przerost prostaty daje następujące objawy:

  • wydłużenie czasu oddawania moczu,
  • osłabienie strumienia moczu,
  • nietrzymanie moczu,
  • częstsze oddawania moczu,
  • nykturia – oddawanie moczu w porach nocnych,
  • moczenie mimowolne

Łagodny przerost prostaty – fitoterapia

Leczenie ma na celu łagodzenie objawów. Terapia wykorzystująca leki roślinne okazała się porównywalna w skuteczności do leczenia lekami syntetycznymi, a dodatkowo obarczona jest dużo mniejszymi skutkami ubocznymi.

Metabolizm testosteronu - łagodny przerost prostaty
Metabolizm testosteronu

Głównymi punktami uchwytu terapii są enzymy: aromataza i 5α-reduktaza, które prowadzą do zmniejszenia ilości testosteronu.

Łagodny przerost prostaty – surowce

W leczeniu łagodnego przerostu gruczołu krokowego stosuje się surowce roślinne bogate w sterole. Uzasadnia się to podobną budową do ludzkich sterydów, gdyż mają szkielet cholesterolu. Znajdziemy je w:

  • Nasionach roślin oleistych
    • Olej sojowy,
    • Olej z kiełków pszenicy

Fitosterole pozyskamy z frakcji niezmydlającej oleju roślinnego. Najpopularniejsze to β-sitosterol i stigmasterol.

Spis surowców:

  1. Korzeń pokrzywy zwyczajnej
  2. Owoc boczni piłkowanej(owoc palmy sabalowej)
  3. Kora śliwy afrykańskiej
  4. Nasiona dyni
  5. Olej z nasion dyni
  6. Znamiona kukurydzy
  7. Olej z zarodków kukurydzy

Korzeń pokrzywy zwyczajnej – Urticae radix

Roślina: Urtica dioica L. – Pokrzywa zwyczajna,

Urtica urens L. – Pokrzywa żegawka

Rodzina: Urticaceae – Pokrzywowate

Istotne związki:

  • peptydy – lektyna UDA,
  • sterole – β-sitosterol,
  • lignany – neoolivil,  glukozydsekoizolaricirezinol,
  • hydroksykwasy tłuszczowe,
  • lecytyna.

Działanie:

Ekstrakt hamuje aromatazę, 5α-reduktazę oraz powstawanie mediatorów zapalnych. Konkuruje o miejsce wiązania z SHBG i . Lektyna hamuje działanie epidermalnego czynnika wzrostu EGF. Lignany wykazują powinowactwo do SHGB, a hydroksykwasy tłuszczowe do aromatazy. Badania kliniczne potwierdziły działanie.[1,2]

Zastosowanie:

Standaryzowane wyciągi zalecane są w łagodzeniu objawów łagodnego przerostu gruczołu krokowego w stadium I i II.

Dawkowanie: 

4-6 g surowca na dobę w postaci naparu. Zalecana długość terapii 6-9 miesięcy. Należy pamiętać o przyjmowaniu dostatecznie dużej ilości płynów( 2l na dobę ).

Działania niepożądane:

Mogą wystąpić czasami lekkie dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.

Ciekawostki:

Przy stosowaniu korzenia pokrzywy zwyczajnej i owocu palmy sabalowej działanie na przerost prostaty jest korzystnie zwiększone.

Preparaty:

Liść pokrzywy (surowiec sypki), Prostaherb N, Prostalizyna, Urtix, Prostenal Perfect

Owoc boczni piłkowanej(owoc palmy sabalowej) – Serenoe repentis fructus(Sabal fructus)

Roślina: Serenoa repens Bartr. (Sabal serrulata Michaux/Nicols)

Rodzina: Arecaceae -Arekowate

Istotne związki:

  • wolne kwasy tłuszczowe,
  • sterole – β-sitosterol,
  • polisacharydy,
  • flawonoidy,

Działanie:

Frakcje lipofilowe hamują 5α-reduktazę i aromatazę, najprawdopodobniej przyczyniają się do tego kwasy tłuszczowe. Ekstrakty i wyciągi lipofilowe hamują dodatkowo powstawanie metabolitów 5-lipooksygenzay i cyklooksygenazy. Ekstrakt heksanowy hamuje wzrost tkanki gruczołu. Widoczne jest również działanie p/obrzękowe, a polisacharydy działają immunostymulująco.

Zastosowanie:

Standaryzowany ekstrakt  lub surowiec zalecany jest w łagodzeniu objawów łagodnego przerostu gruczołu krokowego w stadium I i II. W zaleganiu moczu w pęcherzu moczowym i w stanach podrażnienia dolnych dróg moczowych. Działa moczopędnie i rozkurczowo na drogi moczowe.

Dawkowanie: 

1-2 g surowca lub 320 mg lipofilowego wyciągu w 1-2-óch pojedynczych dawkach. Terapię zaleca się na okres 6 miesięcy. Działanie widoczne już po 4-6 tygodniach.

Działania niepożądane:

Rzadko występujące łagodne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.

Ciekawostki:

Korzystna interakcja z korzeniem pokrzywy.

Preparaty:

Bioprost, Fitoprost, Permixon, Prostaforce, Prostamol uno, Sterko.

Kora śliwy afrykańskiej – Pygei africani cortex (Pruni africanae cortex)

Roślina: Pygeum africanum Hook (Prunus africana Kalk.) – Śliwa afrykańska

Rodzina: Rosaceae – Różowate

Istotne związki:

  • sterole – β-sitosterol, kampesterol,
  • pentacykliczne triterpeny – friedelina, kwas ursolowy i oleanolowy,
  • fenolokwasy – kwas ferulowy.

Działanie:

Ekstrakt lipofilowy hamuje 5α-reduktazę i aromatazę. Hamuje również wzrost gruczołu. Sterole hamują syntezę metabolitów COX – prostaglandyn. Pentacykliczne triterpeny zmniejszają obrzęk, a kwas ferulowy obniża stężenie cholesterolu w prostacie.

Zastosowanie:

Łagodnym przerost prostaty, zapalenie gruczołu krokowego, terapia przed i po operacji gruczołu krokowego.

Dawkowanie:

100-200 mg ekstraktu lipofilowego na dobę. Terapię zaleca się prowadzić przez 6-8 tygodni.

Działania niepożądane:

Bardzo rzadko nieznaczne i przemijające dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Zaleca się przyjmowanie leku z posiłkiem.

Ciekawostki:

Obserwowane jest korzystne działanie na objawy przerostu prostaty: ułatwienie oddawania moczu i zmniejszenie występowania moczenia nocnego.

Korzystne interakcje z korzeniem pokrzywy zwyczajnej.

Preparaty:

Poldanen, Tadenan.

Nasiona dyni – Cucurbitae semen

Olej z nasion dyni

RoślinaCucurbita pepo L. – Dynia zwyczajna

Rodzina: Cucurbitaceae – Dyniowate 

Istotne związki:

  • fitosterole – β-sitosterol, ∆7-sterole[3],
  • selen,
  • witaminy – A, E, B1, B2, C i P.

Działanie:
∆7-sterole wykazują duże powinowactwo do androgenów – blokują ich receptory co hamuje nadmierny wzrost gruczołu. Hamowanie 5α-reduktazy jest słabsze niż wyżej wymienionych surowców, jednak nasiona dyni znacznie zwiększają ilość wolnego testosteronu i ilość wydalanego moczu. Selen i witaminy działają usuwają wolne rodniki.

Olej z nasion dyni obniża stężenia lipidów we krwi i działa wspomagająco w stanach zapalnych gruczołu krokowego.

Zastosowanie:

Podrażnienie pęcherza moczowego, łagodnym przerost prostaty w stadium I i II oraz w trudnościach z oddawaniem moczu.

Dawkowanie:

10 – 20 g nasion na dobę przez okres nie krótszy niż 3 miesiące. Nasiona dyni jednak są ogólnodostępne i przyjmowane jako produkt spożywczy.

Działania niepożądane:

Reakcje alergiczne na rośliny z rodzaju Cucurbita.

Ciekawostki:

Świeże nasiona działają porażająco na układ nerwowy pasożytów jelitowych.

Preparaty:

Peposterol, Prostalong, Prostogal, Prostamer.

Znamiona kukurydzy – Maydis stigma

Olej z zarodków kukurydzy – Maydis embryonis oleum

Roślina: Zea mays L. – Kukurydza zwyczajna

Rodzina: Poaceae – Wiechlinowate

Istotne związki:

  • sitosterole – β-sitosterol, ergosterol,
  • olej tłusty,
  • potas

Działanie:

Działają spazmolitycznie na mięśnie gładkie ułatwiając oddawanie moczu. Wspomagają wydalanie szczawianów, moczanów i fosforanów. Wykazuje również działanie p/zapalne.

Zastosowanie:

Łagodny przerost prostaty, w stanach zapalnych nerek i pęcherza moczowego oraz jako lek moczopędny.

Dawkowanie:

Odwar o działaniu moczopędnym – 0,5 g znmion kukurydzy na szklankę wody

Podsumowanie
Łagodny przerost prostaty poza stosowaniem leków roślinnych wymaga systematycznej konsultacji stanu zdrowia z lekarzem.

Źródło: 1.J.Nawrot, Fititerapia niektórych problemów meno- i andropauzy w: G. Nowak(red), Leki pochodzenia naturalnego, Poznań 2012,s.101.; 2. E. Lamer-Zarawska, B. Kowal-Gierczak, J. Niedworok (Red.) – „Fitoterapia i leki roślinne” Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2007, s. 422.; 3.Matthias Strobl, 7 -Sterole und  ∆7 -Sterolglykoside aus Samen von Cucurbita pepo L.: Isolierung und Strukturaufklärung, Memmingen 2004, s.5.

2 thoughts on “Łagodny przerost prostaty – terapia lekami roślinnymi

  1. prostatyk

    No i co z tego ,że ślwa afrykańska jest dobra na prostatę w zapobieganiu i leczeniu skoro nie można jej kupić . W kraju nie ma suplementu Pygeum oprócz Poldanenu w aptekach i zielarniach Jakaś menda decydencka blokuje dostęp do leczenia naturalnego i bardziej bezpieczniejszego niż leki chemiczne na receptę .

    1. Wpis jest jedynie przeglądem surowców pomocnych w przeroście gruczołu krokowego. Jeżeli chodzi o dostępność Pygeum to zgadzam się z Tobą, przydałby się on na naszym rynku.

Napisz co uważasz